Γράφει ο Ελευθέριος Γ. Σκιαδάς
Οπωσδήποτε η ενασχόληση με τα επώνυμα και την ερμηνεία τους είναι απολαυστική και ακόμη περισσότερο όταν αποκαλύπτονται οι πλούσιες σε δράση ιστορίες που κρύβονται πίσω τους, κρατώντας την ιστορία των οικογενειών που τα φέρουν. Επίσης, δεν υπάρχει αμφιβολία ότι στην περίοδο της μεγάλης εθνεγερσίας και της απελευθέρωσης από τους τούρκους πραγματοποιήθηκαν πλείστες όσες αλλαγές επωνύμων. Όπως δύο αθηναϊκές οικογένειες οι οποίες χάρη στο στρατηγό Μακρυγιάννη απέκτησαν τα επώνυμα Σηκομανδρόπουλος και Πέρδικας. Αμφότερες μεγαλούργησαν μετά την Επανάσταση, ενώ οι απώτεροι απόγονοι λησμόνησαν τους λόγους που τους αποδόθηκαν τα επώνυμά τους!
Πολεμιστές της Επανάστασης.
Ωστόσο ο ακάματος ιστοριοδίφης Δημήτριος Γατόπουλος φρόντισε να διασώσει και να δημοσιεύσει τις σχετικές πληροφορίες[1]. Αφηγείται λοιπόν πως ο στρατηγός Μακρυγιάννης, πολιορκούμενος στην Ακρόπολη με τα παλικάρια του, κάλεσε ένα εξ αυτών για να του αναθέσει μια σημαντική αποστολή. Έπρεπε να κατέβει κρυφά από το Κάστρο και να συγκεντρώσει όσα περισσότερα ξύλα μπορούσε και να τα μεταφέρει στην Ακρόπολη. Ήταν χρήσιμα για να ανάβουν που και που καμιά φωτιά είτε για να ψήσουν κάτι, είτε απλώς για να ζεσταθούν. Πράγματι το παλικάρι κατέβηκε στην πόλη αλλά αργούσε να επιστρέψει και ο στρατηγός ανησυχούσε γιατί του είχε αναθέσει την επικίνδυνη αυτή αποστολή.
Τον αγαπούσε εκείνο τον άνδρα που διακρινόταν για τη φυσική του ευρωστία, το ωραίο ανάστημα και την ομορφιά του. Σύντομα όμως τόσο ο στρατηγός όσο και οι φρουροί παρατήρησαν πως, μέσω μιας από τις ελικοειδείς ανόδους προς την Ακρόπολη, εμφανίστηκε ένα είδος δένδρου που… περπατούσε. Όσο πιο πολύ πλησίαζε διαπιστωνόταν τελικά πως ήταν το παλικάρι, που είχε κατέβει για ξύλα και ήταν φορτωμένο με μεγάλο όγκο φρέσκων αλλά και ξερών κλαδιών τα οποία βρήκε σε μια μάντρα. Σήκωσε όσα περισσότερα μπορούσε και ανέβαινε υπερήφανος και καμαρωτός τον επικίνδυνο δρόμο.
Ίσως να μην είχαν ανακαλυφθεί ακόμη τα λογοπαίγνια αλλά οι φίλοι του έλεγαν πως «σήκωσε όλη τη μάνδρα» και έτσι τον βάπτισαν Σηκομανδρόπουλο! Η πολυμελής οικογένεια Σηκομανδρόπουλου άκμασε ιδιαίτερα τον 19ο αιώνα, διαθέτοντας μεγάλες εκτάσεις γύρω από την πόλη των Αθηνών. Τα κορίτσια της οικογένειας διακρίνονταν για την ομορφιά τους και ένα εξ αυτών, η πανέμορφη Σταυρούλα παντρεύτηκε τον πασίγνωστο γιατρό των Αθηνών Τιμολέοντα Λούη.
Την ίδια εποχή, δηλαδή όταν ο στρατηγός Μακρυγιάννης αγωνιζόταν πολιορκούμενος στην Ακρόπολη, ανάγεται και η περίπτωση του επωνύμου Πέρδικας. Ο Μακρυγιάννης είχε δώσει διαταγή σε ένα άλλο παλληκάρι του να εξασφαλίσει μερικές στάμνες νερό για τη φρουρά της Ακρόπολης που διψούσε. Είχε δώσει την ίδια εντολή και σε άλλο παλικάρι, το οποίο όμως αργούσε να την εκτελέσει. Έτσι, προσπάθησε το νέο παλικάρι να κατέβει προς την πόλη, αλλά δεχόταν τις τουρκικές μπαταριές και επέστρεφε. Δύο τρεις φορές προσπάθησε όταν τελικά κατόρθωσε να κατέβει στην πόλη.
Ανεβαίνοντας όμως αντιμετώπιζε το ίδιο πρόβλημα και φοβόταν μήπως χτυπήσουν και τις στάμνες που είχε στο κεφάλι του. Έκανε την ίδια διαδρομή αρκετές φορές εξασφαλίζοντας το πολύτιμο νερό για τους συναγωνιστές του. Αλλά στις τελευταίες διαδρομές είχε πια αποκάμει, είχε κουραστεί. Φαίνεται δε πως ανέβαινε προς το Κάστρο αργά και ταλαντευόμενος, δηλαδή όπως το βάδισμα της πέρδικας, τότε κάποιος του φώναξε «Γεια σου πέρδικα!»! Αυτό ήταν. Του κόλλησε το τιμητικό επώνυμο το οποίο και κληροδότησε στα παιδιά και τα εγγόνια του.
Πρώτη δημοσίευση: Εφημερίδα «Δημοκρατία» 10 Νοεμβρίου 2015.
Συμπληρωμένη δημοσίευση: Εφημερίδα «Δημοκρατία» 6 Φεβρουαρίου 2020.
